Eclipse ලිනක්ස් තුල ස්ථාපනය කර ගැනීම

eclipse-logo-whiteJava සහ වෙනත් පරිගණක භාෂා භාවිතයේදී eclipse කියන්නේ හැමෝම දන්න දෙයක්. eclipse කියන්නේ IDE එකක්. නමුත් වෙනත් IDE (netbeans, Jbuilder etc) වලට වඩා developers ලාගේ සිත් ගත් එකක්. ඒ හුඟක් වෙලාවට eclipse වෙනස් කර ගන්න බොහෝම ලේසි නිසා.

ලිනක්ස් තුලට eclipse ස්ථාපනය කර ගන්න පුලුවන් විධි දෙකක් (සාමාන්‍යයෙන්) තියෙනවා. එකක් package manager භාවිතා කරලා ස්ථාපනය කර ගන්න එක. මේ ක්‍රමයෙන් ස්ථාපනය වෙන eclipse ටිකක් පරණ වෙන්න පුලුවන්. අනිත් එක eclipse අඩවියට ගිහින් තියෙන අලුත්ම එක බාගත කරගෙන අතින් ස්ථාපනය කරන එක. අපි මේ ක්‍රමය අනුගමනය කරමු.

මුලින්ම තමන්ට අවශ්‍ය eclipse අනුවාදය බාගත කර ගන්න. ඒක හුඟක් වෙලාවට ~/Downloads ඇතුලට ටාර්බෝල් එකක් විදියට තමයි බාගත වෙන්නේ. දැපහත විධාන ටික ටර්මිනලයක ඇතුලත් කරන්න. මුලින්ම අපි root වෙලා හිටියොත් හරි නැත්තන් sudo තියෙනවනම් ඒක භාවිතා කලොත් හරි හොඳයි. මම sudo විදියට කරන්නම්.

sudo mv ~/Downloads/eclipse-java-*****.tar.gz /usr/local/
cd /usr/local
sudo tar -xzf eclipse-java*****.tar.gz
sudo chown -R your_username:your_group_name eclipse
sudo ln -s /usr/local/eclipse/eclipse /usr/local/bin/eclipse

පළවෙනි පේළියෙන් කරන්නේ දැනට බාගත කරපු .tar.gz ගොනුව /usr/local ඩිරෙක්ටරිය ඇතුලට move කරන එක. සාමාන්‍යයෙන් ලිනක්ස් ඇතුලේ මෘදුකාංග ස්ථාපනය කරන්නේ /usr හෝ /usr/local ඇතුලේ. දෙවෙනි පේළියෙන් අපි ඒ ඩිරෙක්ටරිය ඇතුලට යනවා.

තුන්වෙනි පේළියෙන් කරන්නේ .tar.gz ගොනුව extract කරන එක.  ඊට පස්සේ ls -l කියලා විධානය දුන්නොත් ඔබ දකියි /usr/local/eclipse යනුවෙන් ඩිරෙක්ටරියක් හැදිලා තියෙන බව. නමුත් තාමත් ඒ ගොනුව අයිති අපිට නෙමෙයි. ඒක අපේ අතට ගන්න එක තමයි හතරවෙනි පේළියෙන් කරන්නේ. මෙතනදි your_username වෙනුවට ඔබ භාවිතා කරන පරිශීලක නම දෙන්න. your_group_name වෙනුවට ඔබේ සමූහයේ නම දෙන්න. ඒක හුඟක් වෙලාවට ඔබේ පරිශීලක නමම තමයි. මම දුන්නේ chamila:chamila  කියලා. chown විධානයෙන් කරන්නේ අදාල ගොනුවේ (හෝ ඩිරෙක්ටරියෙ. ලිනක්ස් තුල හැම එකක්ම ගොනුවක්!) අයිතිකාරයා වෙනස් කරන එක.

දැන් අන්තිමට කරන්නේ තියෙන්නේ ටර්මිනලයේ eclipse කියලා විධානය දුන්නාම eclipse විවෘත වෙන විදියට පොඩි සබැඳියක් දාන එක. මේකට අපි හදනවා symbolic link එකක්. මේකත් ගොනු වර්ගයක්. නමුත් symbolic link එකකින් කරන්නේ වෙනත් ගොනුවකට යොමු කිරීම. හරියට වින්ඩෝස් වල shortcut (.lnk ගොනුවක්) එකක් වගේ. මේ සඳහා අපි පස්වෙනි පේළියේ විධානය දෙනවා. එතනින් කරන්නේ /usr/local/eclipse/eclipse ගොනුවට shortcut එකක් /usr/local/bin/ ඩිරෙක්ටරිය තුල යෙදීමයි.

දැන් ටර්මිනලය තුල eclipse යනුවෙන් විධානය ලබා දී බලන්න. අවශ්‍යනම් Gnome පැනලයකට launcher එකක් ඇතුලත් කල හැකියි. එහි command තුලට eclipse යනුවෙන් ලබා දීම පමණයි අවශ්‍ය.

Screenshot-Launcher Properties

කලම්බෝ : මේ ඔබේ මිනී පෙට්ටියේ කතාවයි

colombo

“අපි දන්නවා ජංගම දුරකථනය ක්‍රියා විරහිත කරගෙන පැය දෙකක් ඉන්න පුලුවන් කාලයක් නෙවෙයි මේක කියලා. ඒක නිසා කරුණාකරලා ඔබේ ජංගම දුරකථනය ක්‍රියා විරහිත නොකරන්න. යම් විදියකින් ඔබ ක්‍රියා විරහිත කලා නම් කරුණාකර එය නැවත පණ ගන්වන්න“

ඕඩියන්ස් එකේ පිටි පස්සේ ඉඳන් එන සෞම්‍ය අපිට කියන්නේ ඔන්න ඔහොම දෙයක්. මේ පටන් ගන්නකොටම. ටිකක් විතර ගල් බීත වෙන්නෙ ඔතනදි. ඊට පස්සෙ වෙන්න තියෙන අපි ගැනත්, වෙලා තියෙන අපි ගැනත් කතා කරන සෞම්‍ය රංගනය පටන් ගන්නවා.

“කලම්බෝ, කලම්බෝ, වී ලව් යූ කලම්බෝ“

සමාජෙ ඇතුලේ අපේ අතින්ම පාලනය ගිලිහුණ අවාසනාවන්ත පරම්පරාව ගැන විහිළුකාර ඛේදනීයත්වයකින් දොඩමළු වෙන “කලම්බෝ“ ගැන කියන්න තරම් මගේ වචන ලිස්ට් එක ඇති වෙයිද දන්නේ නෑ. ඉන්දික ෆර්ඩිනැන්ඩු මේ දේ ඉදිරිපත් කරන්නේ කොටස් හතරකින්. නැත්තන් බාගෙට ඉරිච්ච දිනපොත් පිටු පහකින්. “ප්‍රේම කීරීම කර මත පැටවුනු පරම්පරාවේ කතාව“.

“කොළඹ කියන්නේ ලංකාවේ කුඩාම දිස්ත්‍රික්කය. හැබැයි මුලු ලංකාවම තියෙන්නෙ කොළඹ ඇතුලේ. එහෙම බලනකොට කොළඹ ලංකාවටත් වැඩිය ලොකුයි.“

කොලොම්පුරේ ශ්‍රියා, ඔබයි රම්‍ය සඳ කිරණ, twinkle twinkle little star අලුත් තාලෙකට වෙනස් සන්දර්භයක ඇහෙන්නේ වෙනස්ම හුරු පුරුදු සංගීත ඛණ්ඩ එක්ක. කතාව මුලදිම සෞම්‍ය කියන දෙයක් තමයි පරිස්සම් වෙන්න කියන එක. “ඔබ මේ කතාවෙන් ඔබව දකින්න පුලුවන්“. වෙන් වෙන්ව ඉදිරිපත් කරන කාණ්ඩ හතර මුලදි හැමෝම බඩ පැලෙන්න හිනා වෙනවා. හැම කාණ්ඩයකම අවසානයෙදි හැමෝම ඇටි කෙහෙල් කාලා. අපි හිනාවුනේ අපිටද? අපිට කට උත්තර නැති වුනේ වෙන්ඩ ඉන්න අපි දැකලද?

“එදා ප්‍රේක්ශකාගාරෙ හිටපු අයගේ මූණෙ අමුත්තක් තිබුනා“

රංගනය, සංගීතය, ආලෝකකරණය ආදියෙන් අසමසම මට්ටමකට කලම්බෝ ගිහින් තිබුනා. තාම උණුසුම නොගිය තරුණියකගේ මළ සිරුර සමඟ රමණයේ යෙදීමට බලාගෙන ඉන්න (ඒත් අයිස්ක්‍රීම් එක දිය වෙන්න කලින් ගෙදර යන්න ඕනෙ) අංකල් එන්න කලින් යෙදෙන කුඩා හඳුන්වා දීමේ කොටස විස්තර කරන්නත් බෑ. ට්‍රොලිය මතට එල්ල කරන මිටි කරපු අත් පාරක් ගානෙම පපුව ඇතුලට අත දාලා මිරිකනවා වගේ.

නොවැරදීම බලන්න යන්න අවශ්‍ය නාට්‍යයක් කලම්බෝ. එළියට එනකොට හිනා මූණක් දාගෙන එන්න බැහැ. මම හිතන්නෙ අපිවම දැකපු බයට. කලම්බෝ කියන්නේ අල්ටිමේට් වීවර් එක්ස්පීරියන්ස්.

උබුන්ටු තුල නැති root ඇති කිරීම

උබුන්ටු ලිනක්ස් ඇතුලේ ටර්මිනලයක su කියලා අපිට root වලට ඇතුලු වෙන්න සාමාන්‍යයෙන් බැහැ. ඒ වෙනුවට ඒ අය ඉදිරිපත් කරන විසඳුම තමයි sudo. ඒත් අපිට මොකක් හරි වැඩකට ටර්මිනලයේ root අවශ්‍ය වුනොත් කොහොමද ලබා ගන්නේ?

sudo -i

මේ විධානය දුන්නට පස්සේ කෙලින්ම root@yourmachine:~# prompt එක පැමිණෙයි. ඒ අපි තාම root ට රහස් පදයක් ලබා දුන්නේ නැති නිසා (නෑ. උබුන්ටු ස්ථාපනයේදී එහෙම එකක් අහන්නේ නෑ). දැන් පහත විධානය ලබා දීලා රහස් පදයක් ලබා දෙන්න.

passwd

පහත තියෙන්නේ මම කරපු හැටි.

නිදහසට දකින සිහිනය : බත්තලංගුණ්ඩුව

Free_by_drsmith

“බත්තලංගුණ්ඩුව” පුරාවටම ඇදී යන්නේ සිහිනයකි. ඒ හෘදය මත අධික පීඩනයක් පටවා ගෙන, ඝන මේද තට්ටු වල බරින් මිරිකී, මනුෂ්‍යත්වයේ ප්‍රකාශන නිසි ලෙස පිට කර ගත නොහැකිව, කවදාවත්ම අහස සම්පූර්ණයෙන් නොදුටු නාගරිකයා අඳුරු සීතල කුටියක සයනයක් මත වැතිරී දකින ගැලවීමේ සිහිනයයි.

ඇන්ටනී සොයා යන පියා එහිදී හමුවන්නේ නොහිතූ ආකාරයේ පරිපූර්ණත්වයකින්ය. නාගරිකත්වයේ සිට ඈත කොදෙව්වකට පියා සොයමින් යන ඔහු අන්තිමේදී සොයා ගන්නේ ඔහු සෙවූ පියා ඔහු තුලම සිටි බවයි.

“කොහොමත් මං දැනන් හිටපු එක දෙයක් තිබුනා. මම දැනන් හිටියා උඹ බත්තලංගුණ්ඩුවට එන පාර හොයා ගන්න බව”

ගන්ධබ්බ ආත්මයකට පරිපූර්ණ වූත් අවංක වූත් මිත්‍රත්වය මුණ ගැසෙන්නේ තිතක් වත් නොවන බත්තලංගුණ්ඩුවේදීය. සින්බෑඩ්, ක්‍රිස්ටො පුද ලබන මිත්‍රත්වය හා සමානම මිත්‍රත්වයක් ඇන්ටනී එවෙලේ අඳුන ගන්නා පොලිස් කොස්තාපල් වාස් වෙතින් අත් විඳී.

නාගරික පරිසරයක දහසක් මිනිසුන් මැද බිත්ති සතරක සිරකරුවන් වී ප්‍රේමය රඟ දැක්වූවන් නිදහස අත්විඳින්නේ බත්තලංගුණ්ඩුවේදී ය. ගැහැණියෙකුත් මිනිසෙකුත් අතරට කඩා වැදි සමාජය විසින් පනවනු ලැබූ දම් වැල් බිඳී වැටෙන්නේ එහිදීය. ආනමරියා එම යදම් බිඳ දමන්නේ ඇන්ටනීටත් නොදැනෙන සෞම්‍යත්වයෙනි.

“නාගරික ප්‍රේම දුක්ප්‍රාප්තියකට සාපේක්ෂව නිවහල් කොදෙව්වක ප්‍රේමයේ එළිපත්ත වුව කෙතරම් හෘදයාංගම ද? මා මෙතරම් ම නිදහස් ව ප්‍රශ්වාස සුසුම් හා මුසුකොට පාකොට හරින්නේ මෙතෙක් මා අත් විඳි හෘදයේ අධි පීඩනය නොවේ ද? හෘදයේ කැටි ගැසුණු පිළුණු මතකයේ මේද ස්ථරය කළපු සුළඟින් දියව ගිය පසු ඉතිරි වන්නේ හෘදයාංගමභාවය මිස අන් කවරෙක්ද?”

තමාගේ පුත් හා තම තරුණ බිරිඳ එක් වෙන බව දැන ගන්නා ඇඩ්ඩින් මුදලාලි අසම්මත පෙම්වතුන් ලෙස ඔවුන් හඩු නොගසා ඒ බව ඉවසා සිටින්නේ එය සාමාන්‍ය මනුෂ්‍ය ස්වාභාවය බව දැනගෙන ද? තරුණ ගැහැණියෙකුත් තරුණ පිරිමියෙකුත් අතර ලිංගිකව ඇති වෙන සබඳතාවයක ඇති අසාමාන්‍ය බව කුමක් ද? සිත් තුල ඇති වෙන අසාමාන්‍ය බව හුදෙක් සමාජ නිර්මිතයින් පමණක් නොවෙ ද?

එක් එක් පුද්ගලයා මත සමාජය විසින් පවරනු ලබන සියලු චරිතයන් දියව ගොස් ඒවා නැවත මුල සිට අර්ථ දැක්වෙන ආකාරය ඇන්ටනී අත් දකින්නේ මුල් වතාවට ය. මානුෂික සබඳතා රඳා පවතින්නේ මනුෂ්‍යයින් මත බවත් සමාජ නිර්මිත නාමයන් මත නොවන බවත් ඔහු අත් විඳී.

“ඇන්ටනී, කෙනෙක් තව කෙනෙක්ට දැනෙන්න නමක් බලපාන්නේ නෑ. සමහර විට ඒ මගේ අම්මවත්, ආත්තම්මවත් නොවෙන්න පුලුවන්. සමහර විට ඒ දෙන්නගෙන් එක්කෙනෙක් වෙන්න පුලුවන්. සමහර විට ඒ දෙන්නම වෙන්නත් පුලුවන්.”

බත්තලංගුණ්ඩුව තුල රාජ්‍යයක් නොමැත. රාජ්‍ය නීතිය ඒ තුල බල නොපායි. පොලීසිය, හමුදාව හා විමුක්ති කොටි වෙසෙන විල්පත්තුව මධ්‍යයේ ඒ සියල්ලටම වියුක්තව බත්තලංගුණ්ඩුව ස්ථානගතව ඇත. භෞමික අඛන්ඩතාවය, ජාතිවාදය, විමුක්තිය ආදී සංකල්ප මෙම කොදෙව්වට වලංගු නැත. එහි ඇත්තේ මනුෂයත්වය පමණි. එහි ගහ මරාගන්නේ විමුක්තිය උදෙසා නොව ස්වභාවිකව අවශ්‍ය මූලික සංකල්ප සපුරා ගනු පිණිසය. නේවි එකෙන් කකුල් කැඩූ ඩිඩාකස් හට කොටි පිළිබඳ කරුණාවක් නොමැත. කොටින් විසින් බෝට්ටුව උදුරා ගනු ලැබූ ඇල්බා හට රජයට පක්ෂපාතීත්වයක් නැත. සංකීර්ණ සංකල්ප වෙතින් සම්පූර්ණයෙන්ම නිදහස් බවක් එහි නිතරම පවතී.

මෙකී නොකී සියලු නිදහසින් පිරි බත්තලංගුණ්ඩුව නාගරිකයාට ඊඩ්න් උද්‍යානයයි. වරෙක පිටුවහල් කරනු ලැබූ ඇන්ටනී නැවත එහි පැමිණ අත් විඳින විමුක්තියත්, විපර්යාසයේ තෘප්තියත් පිළිබඳ වීර කතාව මංජුල වෙඩිවර්ධනගේ “බත්තලංගුණ්ඩුව”යි.

“හිස හැරවෙනා හැම අතම අහසය. ජීවිතය මුල්වරට පූර්ණ අහස, පරිපූර්ණ අහස දකින්නෙමි. අහස…. හැම තැනම අහස…..

අහස.”

ar-08030212

කාර්මික් කොආලා සමඟ දවසක්

Karmic Koala

උබුන්ටු අලුත්ම නිකුතුව 9.1 Karmic Koala ලෙස දින කිහිපයකට පෙර නිකුත් කලා. මෙහි 32bit Desktop edition බාගත කිරීමට මෙතන ක්ලික් කිරීමෙන් පුලුවන්. හැකි නම් මෙහි බිට් ටොරෙන්ටය මගින් බාගත කර ගන්න.

නිකුත් කිරීමට පෙර සිටම මෙම අනුවාදය නොයෙකුත් කට කතා පතුරවලා තිබුනා. ප්‍රධානම එකක් වුනේ තත්පර 10න් බූට් වෙන්න පුලුවන් කියන එක. ඉතින් මේ විනාඩි 10 මොකද්ද කියලා බලන්න ඉවසගෙන හිටියෙ බොහොම අමාරුවෙන්.

ස්ථාපනය කිරීමේදී පියවර ටිකක් අඩු වෙලා වගේ. GRUB හෝ එවැනි බූට් ලෝඩරයක් ගැන සඳහන් තැනක් හමු වුනේ නැහැ. ස්ථාපනය අතරතුර උබුන්ටු පිළිබඳ කෙටි හඳුන්වාදීමක් ලබා දෙන ඉදිරිපත් කිරීමකුත් දකින්න තිබුනා. එය සිත් ඇදගන්නා දෙයක්. ස්ථාපනය වුනාට පසු කරපු පලවෙනි දේ තමයි බූට් වීමට ගිය කාලය මැනපු එක. තත්පර 10ත් පහු වෙද්දි ටිකක් සැකයක් ආවා. නමුත් තත්පර 15ක් ඇතුලත ලොගින් තිරයටත් ඇවිත්. අනිත් එක අර පරණ තැඹිලි පාට පීල්ල වෙනුවට දැන් ටිකක් පොෂ් පාට තිරයකුත් දාලා :p

ටිකක් වෙලා වැඩ කරද්දී තවත් කට කතාවක් සත්‍ය වුනා. 9.1 පරණ අනුවාද වලට වඩා වේගවත්. අනිත් එක මගේ ලැප්ටොප් එකේ කිසිම උපකරණයකට drivers අමුතුවෙන් හොයන්න වුනේ නෑ. මම භාවිතා කරපු 9.04 නිකුතුවේදී compiz-fusion වැඩ කෑලි ටිකක් හිර වෙනවා. 9.1 වලදී බබා වගේ වැඩ.

උබුන්ටු 9.1 වලදී හඳුන්වා දෙන අලුත්ම වැඩක් තමයි UbuntuOne කියන්නේ. මේක අපිටම අයිති cloud පරිගණකයක්. අපිට මෙතන 2GB ඉඩක් ලැබෙනවා. අපේ ඕනෙම ගොනුවක් මේ ඉඩත් එක්ක synchronize කරගෙන තියා ගන්න පුලුවන්. UbuntuOne වලට ඇතුලු වීමට LaunchPad account එකක් තිබෙනවානම් පුලුවන්. ඒ නැතත් හදා ගන්න පුලුවන්. එච්චර දෙයක් නැහැ.

Screenshot-2

නව ආකාරයක අයිකන ටිකක් ඇතුලත් කරලා තියෙනවා මේ නිකුතුවට. නමුත් මම කරපු පලවෙනි දේ අලුත් තීම් එකක් හදා ගත්ත එක :p

නව නිකුතුව සමඟ එන්නේ Firefox 3.5.4. කියන්න තරම් වෙනසක් නෑ ඒකෙ නම්. නමුත් පරණ අනුවාද භාවිතා කරපු අය දන්නවා flash player එක firefox වල මල වාතයක් වුනා කියලා. පද්ධති සම්පත් බොහොම වැඩි ප්‍රමාණයක් ලබා ගත්තා පරණ flash player එකේ. නමුත් අලුත් උබන්ටු නිකුතුවේ මම මේ ගැටළුව දැක්කේ නැහැ. දැන් හොඳට වැඩ.

පරණ Add/Remove Software අංගය අලුත් නමකින් Ubuntu software centre ලෙස පැමිණ තිබෙනවා. එහි නම් සැලකිය යුතු වෙනසකට තියෙන්නේ මුහුණවර විතරයි. එය ටිකක් භාවිතා කිරීමට පහසුයි.

Screenshot-3

පැරණි අනුවාද වල IM client ලෙස තිබුනේ Pidgin. දැන් එන්නේ Empathy නැමැති client එකක්. මට නම් මේ දෙකම එකයි වගේ. මම වැඩිය චැට් කරන කෙනෙක් නෙමයි.

පොඩි වැරදි ටිකක් තමයි ඊළඟට තියෙන්නේ. කලින් අනුවාද වල NTFS partition mount කිරීටම රහස්පදය ලබා දීමට අවශ්‍ය වුනේ නැහැ. නමුත් දැන් එයට රහස් පදය ලබා දීමට වෙලා. කරදර වැඩක්. මේකට පොඩි විසඳුමක් තියෙනවා. මීළඟ සටහනින් දෙන්නම්.

අනිත් එක තාම මම දැක්කේ නෑ GDM theme එක වෙනස් කර ගන්න පුලුවන් තැනක්. System->Administration->Login Screen හරහා කලින් අනුවාද වලින් ඒක වෙනස් කරගන්න පුලුවන්. නමුත් දැන් ඒ window එක සම්පූර්ණයෙන් වෙනස් වෙලා. ආරංචි හැටියට 9.1 වලදි GDM theme එක වෙනස් කරන්න බැහැ. මෙය අර තත්පර 10 බූට් වීමට සම්බන්ධයි. හැබැයි පොඩි parameters ටිකක් වෙනස් කරලා සීමා සහිත වෙනස්කම් ටිකක් කර ගන්න පුලුවන්.

Screenshot-4

කලින් අනුවාද එක්ක බලනකොට මේ කොආලා නම් ගොඩක් හොඳයි. හැබැයි තාම සිංහල ගැටළුව තියෙන නිසා සිංහල පරණ විදියටම ස්ථාපනය කරන්න වෙනවා. උබුන්ටු හා සමස්ථ වශයෙන් ලිනක්ස් ධාරාවටම ලොකු පිම්මක්.

Ubuntu තුල ISO images mount කිරීම

cdISO image එකක් කියන්නේ CD හෝ DVD එකක් අන්තර්ගතය compress කරලා සාදන තනි ගොනුවක්. බොහෝ විට මෙවැනි ගොනුවක් භාවිතා කරන්නේ නැවත CD හෝ DVD එකකට ලිවීමට. නමුත් CD/DVD එකක් ලඟ නැත්තන් අපිට මෙම ගොනුව විවෘත කර ගැනීමේ ගැටළුවක් එනවා. Windows තුලදී PowerISO වැනි මෘදුකාංග භාවිතා කරලා virtual drive එකකට mount කර ගන්න පුලුවන්. දැන් VirtualBox වලටත් ISO images mount කර මෙහෙයුම් පද්ධති ස්ථාපනය කල හැකියි. Ubuntu තුලදී ISO image එකක් mount කර ගන්නේ මෙහෙමයි.

අදාල ISO image එක තිබෙන ඩිරෙක්ටරියට ගොස් පහත විධාන පිලිවෙලින් ලබාදෙන්න. මෙහිදී මුලින්ම mount point එකක් /media තුල සාදනවා. ඉන්පසු අදාල image එක mount කෙරෙනවා. අපට ඉන්පසු mount point එක හරහා image එකේ අන්තර්ගතයට පිවිසෙන්න පුලුවන්.

sudo mkdir /media/isoimg

sudo mount isoimagename.iso /media/isoimg/ -t iso9660 -o loop

භාවිතය අවසන් වූ පසු මෙය unmount කිරීමට පහත විධානය ලබා දෙන්න පුලුවන්.

sudo umount /media/isoimg

Bibliography:

Mount and Unmout ISO images without burning them|Ubuntu Geek

අවසරයි!! chmod සහ chown

ලිනක්ස් වල ෆයිල් සහ ගොනු හැඩ ගැසී ඇති ආකාරය තේරුම් ගැනීම එහි වැඩ කිරීමෙදි ඉතාමත් වැදගත්. මේ දැන් පිටපත් කරපු ෆයිල් එකක් වෙනස් කරන්න බෑ කියලා කියනකොට, ගොනුවක්/ඩිරෙක්ටරියක් විවෘත කර ගන්න බෑ කියනකොට වෙන්නේ මොකද්ද කියලා පොඩ්ඩක් හරි අදහසක් තියෙනවා නම් ඉක්මනට විසඳුමක් හොයාගන්න පුලුවන්.

ලිනක්ස් වලදි ඕනෙම දෙයක් ෆයිල් එකක්. සාමාන්‍යයෙන් ෆයිල් වර්ග කිහිපයක් තියෙනවා.

  • සාමාන්‍ය ෆයිල්
  • ඩිරෙක්ටරි
  • සම්බන්ධක (Symbolic links)

මේවා අතුරින් ප්‍රධාන කිහිපයක්. මේ ඕනෙම ෆයිල් එකක් පරිශීලකයින් වර්ග තුනකින් පාවිච්චි කරන්න පුලුවන්.

  • අයිතිකරු(Owner/User – u)
  • සමූහය (Group – g)
  • වෙනත් (Other – o)

ඒ වගේම ඕනෙම ෆයිල් එකක සිදු කරන්න පුලුවන් කාර්යයන් (හෝ කාර්යයන් කිරීමට අවශ්‍ය permission) තුනක් තියෙනවා.

  • කියවීම (Read – r)
  • ලිවීම/වෙනස් කිරීම (Write – w)
  • ක්‍රියා කරවීම (Execute – x)

එතකොට අපිට මේ permission කිහිපය පහත ආකාරයට දක්වන්න පුලුවන්.

u – rwx, g – rwx, o – rwx

දැන් ලිනක්ස් ටර්මිනලයක් ඇතුලේ ඔබගේ ~ ගොනුව තුල ls -l විධානය ලබා දෙන්න.

ls -l(1)මම මෙය test නැමැති ඩිරෙක්ටරිය ඇතුලේ සිදු කලා. මෙහි දැන් පෙනෙන්නේ එම ඩිරෙක්ටරිය ඇතුලේ තියෙන ෆයිල් ටික. හැම ෆයිල් පේළියක් මුලින්ම තියෙන -rw-r–r– කියන අකුරු ටික පේනවද? මේ තමයි අදාල ෆයිල් එකට තියෙන permission. වම් පැත්තේ ඉඳන් බලනකොට මේවාට අදාල අකුරු වලින් කියන්නේ මේවායි. පළමු අකුරින් කියන්නේ අදාල ෆයිල් එක මොන ආකාරයේ එකක් ද කියලා.

  • “-” – සාමාන්‍ය ෆයිල් එකක්
  • “d” – ඩිරෙක්ටරියක්
  • “l” – සම්බන්ධකයක් (symbolic link)

සාමාන්‍යයෙන් ලිනක්ස් වලදි ඩිරෙක්ටරි නිල් පාටින් පෙන්වනවා. ඒක වෙනස් වෙන්න පුලුවන්.

මීළඟට තිබෙන අකුරු නමය තුනේ කොටස් (rwx) තුනකට බෙදන්න පුලුවන්. මේ තුන පිළිවෙලින් user-group-other යන පරිශීලක කොටස් තුනට අදාල permission ටික. මෙහි ඇති ෆයිල් තුනම හදපු වෙලාවට පසුව permission වෙනස් කලේ නෑ. එසේනම් rw-r–r– කියන්නේ ෆයිල් එකක් සෑදු පසු default ඇති permission ටික. අයිතිකරුට කියවන්න සහ වෙනස් කිරීමට අයිතිය තියෙනවා (rw-). “-” කියන්නේ අදාල permission එක නැති බවයි. ඉන්පසු සමූහයට කියවීමේ අයිතියි විතරක් ලබාදී තිබෙනවා. මේ කොටස් දෙකටම අදාල නැති අයටත් කියවීමට හැකියි.

දැන් අපි සිතමු file1 ෆයිල් එක ක්‍රියා කරවීමට අපිට (අයිතිකරුට) අවශ්‍ය බව. එසේනම් මෙම permission වෙනස් කල යුතුයි. ලිනක්ස් වලදී මෙය සිදු කරන්නේ chmod නැමැති විධානයෙන්.මෙය සිදු කල හැක්කේ අයිතිකරුට පමණයි.

chmod u+x file1

මෙයින් කියන්නේ file1 ෆයිල් එකේ අයිතිකරුට (u) ක්‍රියාකරවීමට (x) permission එක ලබා දිය යුතු (+) බවයි. දැන් නැවත ls -l විධානය ලබා දී බලන්න.

ls -l(2)දැන් file1 ෆයිල් එක ඉදිරිපිට ඇති අකුරු පෙළියේ ඇති වී ඇති වෙනස්කම බලා ගත් හැකියි. මේ ආකාරයටම අපිට file2 ෆයිල් එක කියවා(r) වෙනස් කර(w) ක්‍රියාකරවීමට(x) සමූහයට(g) හා වෙනත් අයට(0) permission ලබා දීමට අවශ්‍ය නම් පහත විධානය ලබා දිය හැක.

chmod go+rwx file2

ls -l(3)අපි එකතු කරපු permission අයින් කරන්න අවශ්‍ය නම් භාවිත කරන්නෙත් chmod විධානයයි. permission එකතු කරද්දි අපි + ලකුණ යොදා ගත්තා. ඉවත් කරද්දි ඒ වෙනුවට – ලකුණ යොදා ගන්නවා. අපි අන්තිමට සමූහයට හා වෙනත් අයට ලබා දුන් සියලු permission ඉවත් කරමු.

chmod go-rwx file2

මෙම විධානය වෙනුවට අපිට පහත විධානයත් යොදා ගත හැකියි. මෙහිදී සිදුවෙන දේ වෙනස්. නමුත් අවසාන ප්‍රථිපලය වෙනස්.මෙහිදි go= යනුවෙන් කියන්නේ මෙම කොටස් දෙකට කිසිදු permission එකක් ලබා නොදෙන්න කියලා.

chmod go= file2

ls -l(4)

අපි permission ලබා දුන්නේ අකුරු භාවිතා කරමින්. නමුත් මෙම කාර්යයම අංක භාවිතා කරමින් සිදු කරන්න පුලුවන්. rwx යන permission තුනට පිළිවෙලින් දෙකේ පාදයේ බල යොදා ගන්න පුලුවන්.

r – 22 = 4

w – 21 = 2

x – 20 = 1

එවිට rw- permission එකක අගය 6 (4+2+0) වෙනවා. එවිට rw-r–r– යන permission ලබා දෙන්නේ 644 ලෙසයි. මෙහිදී 6 අයිතිකරුටත්, 4 සමූහයටත්, තුන්වැනි 4 වෙනත් අයටත් අදාල permission සඳහායි. file3 ෆයිල් එක අයිතිකරුට rwx යන සියලු permission, සමූහයට rw- permission, වෙනත් අයට r– permission ලබා දීමට පහත විධානය භාවිතා කල හැකියි.

chmod 764 file3

ls -l (5)

මේ වනතෙක් file1 හා  file2 වලට සිදු කල සියලු වෙනස්කම් සිදු කල යුත්තේ ඒවා නිර්මාණය කරපු අයිතිකරුවන් විසින්. අයිති කරු ෆයිල් එකට අදාල පේළියේ වමේ සිට තුන්වන column එකේ පෙන්වනවා. අපිට මෙම අයිතිකරු වෙනස් කිරීමට, එනම් ෆයිල් එකක අයිතිය වෙනත් අයෙකුට පැවරීමට chown යන විධානය භාවිතා කල හැකියි.

මුලින්ම ටර්මිනලයේ root ලෙස login වෙන්න. මේ සඳහා su විධානය භාවිතා කල හැකියි. ඉන්පසු පහත විධානය ලබා දෙන්න.

cd /home/username/

මෙහි username වෙනුවට ඔබ කලින් සිටි පරිශීලක නම ලබා දෙන්න. ඉන්පසු හිස් ෆයිල් එකක් නිර්මාණය කිරීම සඳහා පහත විධානය ලබා දෙන්න.

touch testfile1

ඉන්පසු ls -l විධානය ලබා දී බලන්න. ඔබට testfile1 වල අයිතිය ඇත්තේ root හට බව පෙනෙයි. මෙය වෙනස් කිරීමට වෙනත් අයෙකුට බැහැ. දැන් අපි සිතමු chamila පරිශීලකයා හට එහි අයිතිය පවරා දීමට අවශ්‍යයි කියා. මෙය සිදු කිරීමට පහත විධානය root ලෙස ලබා දෙන්න.

chown chamila testfile1

දැන් ls -l විධානය ලබා දුන්නොත් අදාල ෆයිල් එකේ අයිති කරු chamila ලෙස වෙනස් වී ඇති බව පෙනෙයි. නමුත් එහි සමූහය තවමත් root ලෙස ඇත. සමූහයත් chamila ලෙස වෙනස් කිරීමට පහත ආකාරයට විධානය ලබා දිය යුතුයි.

chown chamila:chamila testfile1

complete(1)

අනර්කලීට බළපිටියේදී නෙලන්නට සූදානම් වෙන අපේ මිතුරා

anarkaliබළපිටියේ වෙසෙන අපගේ එක් මිත්‍රයෙක් වේ. හිතින් ද ගතින් ද සමාජවාදියෙකු යැයි පවසන මොහු අනර්කලී දකුණේ ඡන්ද ව්‍යාපාරය ආරම්භ කල දවසේ පැවසූයේ ඈ බළපිටියට පැමිණි දවසට නම් දුවන්නට දෙන බවයි. මින් පෙරද එසේ එක් දේශපාලකයෙකු එලවූ බව අපට කියා දෙමින් ඔහු, ඈ සංකර ****යක් යැයි විශේෂණ පද කිහිපයක් ද එක් කලේය.

අප රට සදාචාර සම්පන්න බැවින් සපිරි හැදියාව උපරිමයටම ඇති රටක් බව ඔහු තදින් විශ්වාස කරයි. රජයේ සියලු සදාචාරවාදී ප්‍රතිපත්ති (හා වෙනත් ඕනෑම ප්‍රතිපත්තියක්) සඳහා ඔහු ෆුල් සප් එක ලබා දෙන්නේ එබැවිනි. මෙය අපගේ බපියා ට (පිටියා) පමණක් ආවේණික සිතුවිල්ලක් නොවේ. බහුතරයක් ජනයාහට අවුරුදු පනහක දේශපාලන ක්‍රමයක් තුල උරුම කරන දෙනු ලැබූ චින්තනයක එක් ප්‍රථිපලයකි. තමන්ට මීට වඩා විනෝදයෙන් ජීවත්ව සිටිය හැකි සමාජයක් තිබෙන බවත් නමුත් එසේ ජීවත් විය නොහැක්කේ කිසියම් වූ පුද්ගලයෙක් හෝ කාණ්ඩයක් නිසා බවත් චින්තනයක් ඇති කරන පාලකයින් එම පුද්ගලයා හෝ කාණ්ඩය (අනෙකා) විනාශ කිරීමට තමන්ට සහයෝගය ලබා දීමට ජනතාවට ආයාචනා කරන බව කිසියම් හෝ තැනක දුටුවා මතකය. සදාචාර සම්පන්න වූ අබ ඇටයකදු දුරාචාරයක් නොමැති යහ සමාජයක් පිළිබඳ අප මිත්‍රයාගේ සිතුවිල්ලද මීට සමාන එකක් ලෙස අපි දකිමු. ඔහුගේ සිත තුල ඇත්තේ කොටට අඳින සියළු දේශපාලකයින් සමඟ බුදියන අනර්කලී බළපිටියේ සිල්වතුන් වෙතින් ප්‍රතික්ෂේප වෙනු ඇති යන්නය. එය ඔහුගේ සවිඥාණයේ එක් වීර කතාවකි.

නමුත් ලිංගික මර්ධනයකින් මඬිනා ලද ලාංකීය පරම්පරා කිහිපයට අනර්කලී යනු තම සිහින තුල හුරතල් වන රැජිනක් බව ඕනෑම  පිරිමියෙකු දොර අඩවල් කරන ලද කාමර තුලදී තේරුම්ගන්නා සත්‍යයකි. ඈ රඟපෑ චිත්‍රපට කිහිපයක්ම ඉතා ප්‍රසිද්ධ වූයේ එවායේ තිබූ (අඩුම තරමේ බාල ගණයේවත්) කතාවක් නිසා නොවන බව කවුරුත් දනී. මාතරින් යහනට පැමිණීම හා ගමේ බෝක්කු පිළිබඳ පෝස්ටර් ගැසීමට පෙර ඒවායේ අඩංගුව ඇති පින්තූර භාවිතා වූයේ කුමටද යන්න ප්‍රසිද්ධ රහසකි. දේශපාලනයට පැමිණීමට පෙර  කොල්ලන් අතර පමණක් නොව අරක්කු මේසයක වාඩිවෙන හැට පැන්න මහල්ලන් පවා අනර්කලීව කතා බහට ඇද ගත්තේ ඇගේ පරම්පරාව පිළිබඳ කතා කිරීමට නොවන බව සැවොම දනී. නමුත් එළිපිට තම තමන්ගේ ප්‍රතිරූපයට වන හානීය වලක්වා ගැනීමට දැනුවත්වම යටපත් කරන ලද එම හැඟීම් පිටට පැමිණෙන්නේ ඇය රට ජාතියේ සංස්කෘතිය අනුභව කරන හැතිරියක් ලෙසට සිතමිනි. එනම් මෙහිදී ඇය රටේ සංස්කෘතිය විනාශ කරන අනෙකා වේ.

දේශපාලනයට පැමිණීමට පෙර කිසිම ආකාරයකින්වත් ප්‍රතික්ෂේප නොකරනු ලැබූ අනර්කලී දේශපාලනයෙන් ලෙහෙසියෙන් ප්‍රතික්ෂේප වේ යැයි සිතන්නේ කවුරුන්ද? (චිත්‍රපටි රංඟනය හා දේශපාලනය අතර ඇති පුදුම සහගත සමානකම් සලකා බලමින්) එතෙක් තරු ලෙසට ප්‍රසිද්ධව සිටි ප්‍රවීණ නාඹර නිලියන් සියල්ලම පරදවමින් වසර කිහිපයකින් රංඟනයේ මුදුනට (ඇයගේ හැකියාව පිළිබඳ වෙනම කතා කල යුතු අතර හැකියාව කෙතෙක් අද රංඟනයේ ඉහළට යාමට දායක වේදැයි සැක සහිතය) නැඟ ගැනීමට සමත් වූ ඇයව ලෙහෙසියෙන් පැරදවීමට සිතන්නේ කවුරුන්ද? ඇයට මරණ තර්ජන එල්ල කල මුතුහෙට්ටිගමට ජීප් රථ 16කින් ලේ පනින තුරු සැලකීම ගැන දැන දැනත් ඇයගේ බලය පිළිබඳ සැක කරන්නෝ කවුරුන්ද? කොළඹට දුමින්ද සිල්වා හා තිලංග සුමතිපාල පත් කර ගත් බුද්ධිමත් ඡන්ද දායකයින් සිටින රටක අනර්කලීගේ ගමන සැක කිරීම එතරම් සුබ නැත.

බළපිටියේදී අනර්කලීට සැලකීමට ලක ලැහැස්ති වන අපගේ මිතුරාට අප පවසන්නේ සියල්ලට කලින් සෙට් එකෙන් අසා ස්ථිර කර ගන්නා ලෙසටය. බළපිටියට ගොඩ බසින ඇගේ දෙපතුල් සේදීමට ඔවුන්ම ඉදිරිපත් වුවහොත්, නෙලන්නට දුව එන අපගේ මිතුරා පත්වෙන්නේ මහා අකරතැබ්බයකට නිසාවෙනි.

තවද අපි ඔහුගෙන් මෙසේ අසමු. දෑතින්ම වෙඩි තැබිය හැකි මුතුහෙට්ටිගම හා හෙලිකොප්ටර් හිමිකාර සජින් වාස් දකුණේ තවමත් තබා ගෙන සිටින්නේ ඔවුන් පිරිමින් වූ නිසා ද? අනර්කලීට සලකනවානම් මේ දෙදෙනාද බළපිටියටම එවිය හැක.

Ubuntu තුල Scanner ස්ථාපනය : Epson Perfection 660

perf660imageමම මුලින්ම පරිගණකයක් මිලට ගන්නකොට ඒ කාලෙ තිබුන උණට ගත්තා පරිලෝකන යන්ත්‍රයක් (හික්. වචනෙ හරිද මන්ද.සිංහලෙන් නම් ස්කෑනරයක්). Epson Perfection 660 මොඩලයේ එකක්. ඒකත් එක්ක ආවේ Windows XP drivers. ඒවා ඒ කාලෙට හරි ගියා. නමුත් විස්ටා පද්ධතිය ස්ථාපනය කලාට පස්සෙයි හොයාගත්තේ විස්ටා drivers නැහැ කියලා. ලිනක්ස් වලට මාරු වුනාට පස්සේ අදයි මට මේ අටමගල පාවිච්චි කරන්න ඕන කමක් ආවේ. Drivers ස්ථාපනයේදී ඉගෙන ගත්ත දේ ටික මේ ලිපියෙන් ලියා දක්වන්නම්.

ලිනක්ස් වලදි scanning වලට ප්‍රයෝජනයට ගන්න daemon එක තමයි sane කියන්නේ. මේකට තියෙන front end එක හඳුන්වන්නේ xsane කියලා. මේ පැකේජ දෙකම සාමාන්‍යයෙන් ලිනක්ස් ස්ථාපනයේදී පැමිණි තියෙන්න ඕනේ. නැතිනම් aptitude හරහා පහත විධානය භාවිතා කර ඒවා ස්ථාපනය කර ගන්න.

~$ sudo apt-get install sane xsane sane-utils

ඊට පස්සේ ඔබේ ස්කෑනරයට අදාල වින්ඩෝස් ඩ්‍රයිවරය බාගත කර ගන්න ඕනේ. මම මේක බාගත කර ගත්තේ මේ ලින්ක් එකෙන්. මේක හොයාගන්න ලේසියි. සරල search එකකින් හොයා ගන්න පුලුවන් වේවි.

ඊට පස්සේ බාගත වෙන zip ගොනුව extract කර ගන්න. මෙයින් අපි එළියට ගන්න බලාපොරොත්තු වෙන්නේ firmware එක. Epson Perfection 660 සඳහා මෙය තියෙන්නේ බාගත වෙන zip ගොනුවේ data/bin ඇතුලෙ TAIL_061.BIN ලෙස. මේ firmware එක /usr/share/sane/snapscan බහලුම තුලට පිටපත් කරන්න. මේ සඳහා පහත විධාන භාවිතා කරන්න. TAIL_061.BIN ගොනුව ~/Desktop මත ඇති නම්,

~$ sudo mkdir /usr/share/sane/snapscan

~$ sudo cp Desktop/TAIL_061.BIN /usr/share/sane/snapscan/

ඉන්පසු අපිට /etc/sane.d/snapscan.conf ගොනුව වෙනස් කරන්න වෙනවා. මේ සඳහා පහත විධානය භාවිතා කරන අදාල ගොනුව විවෘත කර ගන්න.

~$ sudo gedit /etc/sane.d/snapscan.conf

ගොනුව විවෘත වූ පසු firmware /usr/share/sane/snapscan/your-firmwarefile.bin යන වදන් පේළිය සොයා එය පහත ලෙසට වෙනස් කරන්න. මෙහි TAIL_061.BIN වෙනුවට ඔබට අදාල firmware ගොනුවේ නම යොදන්න.

firmware /usr/share/sane/snapscan/TAIL_061.BIN

දැන් ගොනුව save කරන්න. xsane විවෘත කල යුත්තේ root ලෙසය. ඒ හැර sudo විධානය නොමැතිව xsane ආරම්භ කලොත් ස්කෑනරය සොයා ගැනෙන්නේ නැහැ. මෙයට පිළියමක් දැනට මම දන්නේ නෑ. නමුත් root ලෙස වැඩ කරද්දී පරිස්සමින් වැඩ කරන්න.

~$ sudo xsane

Bibliography : UbuntuForums